Update: 19-07-08

Historie :: Nominaties 2007


In het najaar van 2007 is voor de zevende keer de verkiezing van de Nederlandse Spellenprijs georganiseerd. Uit de tientallen nieuwe gezelschapsspelen, die in het tijdvak juni 2006 t/m mei 2007 in Nederland zijn uitgebracht, heeft een vakjury een nominatielijst met negen hoogwaardige spellen gekozen. In de loop van september hebben 602 spelliefhebbers De Vorsten van Florence uitgeroepen tot het spel van het jaar 2007.

1. De Vorsten van Florence
Auteurs: Wolfgang Kramer, Richard Ulrich & Jens Christopher Ulrich

Uitgever: QWG Games
Spelers: 2 - 5
Speelduur: 90 - 120 minuten
Leeftijd: 12+
Beschrijving: In dit bordspel is iedere speler een prins met een eigen hof, dat bestaat uit een paleis en een groot park. Je wilt zoveel mogelijk prestigepunten in de wacht slepen. Hiertoe lok je allerlei kunstenaars en wetenschappers naar jouw hof, die belangrijke werken tot stand brengen. Deze werken leveren geld en/of prestige op. Het geld heb je nodig om allerlei zaken te kopen, met prestige verzamel je winstpunten. De prestigepunten kun je overigens op allerlei manieren verdienen. Het spel wordt gespeeld in 7 rondes. Elke ronde is verdeeld in twee fases: de veilingfase en de fase waarin de spelers hun individuele beurten uitvoeren. In de veilingfase wordt een aantal objecten geveild. Elke categorie komt maar één keer aan bod, iedere speler kan maar één object verwerven. De spelers zitten elkaar hier regelmatig in de haren. Na de veilingfase moet iedere speler zijn individuele beurt uitvoeren. Daarbij kun je kiezen uit een combinatie van allerlei acties: gebouwen kopen; een privilege bemachtigen; bonuskaarten kopen; één personenkaart kopen; een of twee werken tot stand brengen. Deze Nederlandse editie introduceert twee interessante varianten, die in de oorspronkelijke Duitse versie niet waren opgenomen: een veiling van hulpvaardige speciale karakters en een gezamenlijk speelveld.
Oordeel: De Vorsten van Florence heeft onder buitenlandse spelliefhebbers de status van een klassieker. De internationale belangstelling maakte een heruitgave mogelijk, waardoor dit spel nu ook in het Nederlands te verkrijgen is. Vorsten is misschien wel het boegbeeld van de spelsoort waarbij de spelers vooral hun eigen posities ontwikkelen en daarbij zo handig mogelijk om moeten gaan met de geboden mogelijkheden. Geld is schaars, de actiemogelijkheden zijn zo mogelijk nog schaarser. De juiste actie kiezen is zelden eenvoudig en wordt in grote mate beïnvloed door wat je medespelers je gunnen. De Vorsten van Florence is een lekkernij voor ervaren spelliefhebbers.
2. De Kathedraal
Auteurs: Michael Rieneck & Stefan Stadler

Uitgever: 999 Games
Spelers: 2 - 4
Speelduur: 90 - 120 minuten
Leeftijd: 12+
Beschrijving: Dit bordspel is thematisch gebaseerd op de roman van Ken Follett, waarin de bouw van een kathedraal centraal staat. De spelers leveren gedurende zes rondes een bijdrage aan de bouw van deze kathedraal. Met hun arbeiders verzamelen ze de grondstoffen zand, steen en hout. Met hun handwerklieden veredelen ze deze grondstoffen tot winstpunten. Aan het begin van een ronde kiezen de spelers om de beurt uit 9 openliggende kaarten: 2 handwerklieden en 7 grondstoffen. Handwerklieden leveren aan het einde van de ronde met name winstpunten op. De grondstofkaarten bepalen waar je jouw arbeiders inzet om grondstoffen te verzamelen. In de tweede speelfase worden de bouwmeesters van de spelers ingezet op de actievelden van het speelbord. Iedere speler bezit drie bouwmeesters, die blind uit een zak worden getrokken. De eerste keuze uit de actievelden kost veel geld. Het is mogelijk om te passen, als je jouw schaarse geldvoorraad wilt sparen. In de derde fase worden de actievelden een voor een afgewikkeld, waarbij de spelers onder meer winstpunten, grondstoffen, goud en speciale kaarten kunnen verdienen. Na zes rondes wint de speler met de meeste punten.
Oordeel: De Kathedraal is niet alleen prachtig vormgegeven, ook met het speelplezier zit het goed. Resourcemanagement is van essentieel belang. Wees zuinig met je geld, besteed het op het juiste moment aan die ene essentiële actie. De afweging tussen arbeiders inzetten, geld uitgeven en grondstoffen en handwerklieden verkrijgen, blijft voortdurend interessant. Hierdoor lijkt het spel, ondanks de stevige speelduur, toch voorbij te vliegen. De Kathedraal lijkt op het eerste gezicht een spel voor ervaren spelliefhebbers, maar kan door het logisch opgebouwde spelsysteem ook een grotere groep aanspreken.
3. Thurn und Taxis
Auteurs: Karen en Andreas Seyfarth

Uitgever: 999 Games
Spelers: 2 - 4
Speelduur: 60 minuten
Leeftijd: 10+
Beschrijving: In dit bordspel beheren de spelers Duitse postkoetsbedrijven. Ze leggen routes aan, bouwen koetsen en bezoeken nieuwe steden. Het speelbord toont een landkaart met steden in Beieren en naburige regio’s. Voor elke stad zijn drie speelkaarten beschikbaar. Zes van deze stadskaarten liggen open op tafel. Een speelbeurt bestaat uit het nemen en het uitspelen van een stadskaart, waarmee je een postkoetsroute uitbouwt. Zodra je een route bent begonnen, moeten nieuwe stadskaarten aansluiten op de bestaande route. Als je één route met minstens drie steden bezit, mag je deze route activeren en huisjes in een aantal van deze steden plaatsen. Vervolgens levert dit een betere postkoets op, als de route lang genoeg was. Lange routes en volledig behuisde regio’s leveren winstpunten op via bonusfiches, waarbij geldt: hoe eerder, des te meer punten. Er zijn ook nog vier neutrale personen, die de spelers hun hulp aanbieden. Per beurt mag je één van deze helpers inschakelen en zijn speciale actie gebruiken. Dan mag je twee kaarten nemen, twee kaarten uitspelen, alle openliggende kaarten ruilen of krijg je toch een betere koets, terwijl jouw route eigenlijk te kort was. Het spel eindigt wanneer een speler al zijn huizen heeft geplaatst of een speler de beste koetssoort heeft ontvangen. Dan leveren de niet geplaatste huisjes strafpunten op en wint degene met de meeste punten.
 
Oordeel: Thurn und Taxis is een routeplanspel, waarbij ‘droge’ zaken als efficiency en logistiek op een speelse manier leuk worden gemaakt. Je moet bij dit spel op een aantal dingen letten: hoe lang wordt de route, ga ik voor de extra punten van de eerste bonusfiches of probeer ik zo snel mogelijk veel routes te voltooien? Zo ben je steeds lekker bezig met jouw eigen plannetjes, daarbij af en toe gehinderd of geholpen door acties van je medespelers of een toefje geluk. De eenvoudige regels en gemakkelijke instap maken dit spel ook geschikt voor families met een beetje speelervaring.
 
4. Taj Mahal
Auteur: Reiner Knizia

Uitgever: QWG Games
Spelers: 3 - 5
Speelduur: 90 minuten
Leeftijd: 12+
Beschrijving: Dit bordspel speelt in India tijdens de 18de eeuw. In 12 rondes strijden de spelers om de invloed in 12 provincies. In elke provincie zijn zes machtsgroepen actief, waarop de spelers invloed proberen te krijgen. De economische macht wordt vertegenwoordigd door provinciefiches met handelsgoederen. De politieke macht is verdeeld over de vizier, de generaal, de monnik en de prinses. Ten slotte is het mogelijk om invloed uit te oefenen op de Groot-Mogul. Invloed oefen je uit door het uitspelen van speelkaarten. De symbolen op de kaart bepalen om welke van de zes groepen het gaat. Als je aan de beurt bent, heb je de keuze uit twee mogelijkheden: je speelt één of twee kaarten uit of je past en verlaat de strijd om de huidige provincie. Het is niet toegestaan om zomaar een willekeurige kaart uit te spelen. Je mag per spelerbeurt uitsluitend één gekleurde kaart of een combinatie van één gekleurde en één witte kaart uitspelen. Bovendien mag je in de lopende ronde niet van kleur wisselen. Als je hebt gepast, controleer je of je op een of meer van de groepen de meeste invloed uitoefent. Is dit het geval, dan ontvang je de bijbehorende bonus. Zo niet, ga je met lege handen naar huis. Nadat je hebt gepast, gaan jouw kaarten naar de aflegstapel en trek je één of twee kaarten van de openliggende kaartkeuze. De andere spelers spelen verder. 
 
Oordeel: Net als De Vorsten van Florence is Taj Mahal een internationaal gewaardeerde klassieker. De spelers strijden met elkaar om de verschillende mogelijkheden om punten te verdienen. Daarbij moeten ze hun speelkaarten zo efficiënt mogelijk uitspelen. Het spelen van de kaarten doet zelfs wat aan poker denken: doorspelen, met het risico op alles of niets, of toch maar passen en een gegarandeerde opbrengst veilig stellen? Het spel draait hierdoor niet alleen om tactiek en strategie, ook de factor bluffen speelt een belangrijke rol. Iedereen is voortdurend bij het spel betrokken en de spanning blijft het gehele spel bestaan. Ook Taj Mahal is een lekkernij voor ervaren spelliefhebbers.
 
5. Shogun
Auteur: Dirk Henn

Uitgever: Queen Games
Spelers: 3 - 5
Speelduur: 120 minuten
Leeftijd: 12+
Beschrijving: In dit strategische bordspel zijn de spelers Japanse vorsten in de 16de eeuw. Zij bestrijden elkaar in meerdere Japanse provincies, om uiteindelijk Shogun te kunnen worden. Daarnaast is het bouwen van paleizen, tempels en theaters belangrijk, omdat hiermee bonuspunten zijn te verdienen. Het spel speelt zich af in een periode van 2 jaar, verdeeld over 8 seizoenen (rondes). In de lente, zomer en herfst voeren de spelers hun acties uit. Ze kunnen dan nieuwe gebieden veroveren, legers versterken, gebouwen stichten, belasting innen enzovoort. Elk seizoen zijn er tien acties beschikbaar, maar de volgorde waarin ze aan bod komen is telkens anders. De spelers bepalen in het geheim in welke eigen gebieden ze deze acties willen uitvoeren en bieden op de speelvolgorde en een bijpassende bonus. Vervolgens worden de acties van het huidige seizoen één voor één in speelvolgorde afgewikkeld. In de winter moet je de rijstvoorraden aanspreken. Heb je niet genoeg voedsel, dan komen je burgers in opstand. Aan het einde van het jaar krijg je winstpunten voor provincies en gebouwen. Als je de meeste gebouwen van een soort bezit, levert dit een bonus op. In dit spel wordt gebruikgemaakt van een speciale dobbeltoren. Bij gevechten en opstanden worden de houten blokjes van de betrokken partijen in deze toren gegooid. De output van de toren bepaalt de uitkomst van het gevecht, waarbij je soms wordt verrast door nagekomen achterblijvers uit eerdere gevechten.
Oordeel: Shogun is gemaakt voor de speler die de meeste andere spellen wat te braaf vindt. De handschoenen gaan af in dit grootse veroveringsspel. Het doel is om zoveel mogelijk winstgevende provincies te veroveren en daar tempels en paleizen te bouwen. Met legers trek je over het bord, strijdend tegen je medespelers en opstandige boeren. Gevechten worden beslist met de bijzondere dobbeltoren, waarvan de uitkomst altijd weer een verrassing is. Dit verhoogt de spanning en daarmee het speelplezier. Shogun is een spel voor veroveraars.
 
6. Arkadia
Auteur: Rüdiger Dorn

Uitgever: Ravensburger
Spelers: 2 - 4
Speelduur: 45 - 60 minuten
Leeftijd: 10+
Beschrijving: In dit bordspel bouwen de spelers gebouwen in de stad Arkadia. Ze moeten elke beurt één van de volgende twee acties uitvoeren: een bouwkaart spelen en het afgebeelde gebouw aanleggen, of eigen en/of neutrale arbeiders op lege velden naast een gebouw plaatsen. Een gebouw is voltooid zodra alle omringende velden zijn bezet met arbeiders, andere bouwwerken of de rand van het bord. Voor hun bijdrage aan de groei van de stad krijgen de spelers zegels in vier kleuren. Zodra een gebouw is voltooid, wordt er tevens een nieuw deel toegevoegd aan het kasteel in het midden van de stad. Zo’n kasteeldeel toont een van de vier zegelkleuren. In de loop van het spel worden nieuwe etages aan het kasteel toegevoegd, waardoor de waarde van de verzamelde zegels steeds wijzigt. Iedere speler kan meerdere keren zegels inwisselen voor winstpunten. Het is uiteraard zaak om jouw zegels pas in te leveren wanneer er veel kasteelstukken met de juiste kleuren zichtbaar zijn. 
Oordeel: Arkadia is een spel waarin alles om timing draait. Je wilt zoveel mogelijk waardevolle zegels verzamelen, maar je moet ze wel op het juiste moment verzilveren om de meeste punten te verkrijgen. Ben je te zuinig, dan mis je scoremogelijkheden. Piek je te vroeg, dan krijg je spijt van jouw ongeduld, want de zegels waren nog niet op hun hoogste waarde. Arkadia is toegankelijk en speelt lekker vlot weg. Dit spel zal daarom ook in de smaak vallen bij minder ervaren spelers.
7. Factory Fun
Auteur: Corné van Moorsel

Uitgever: Cwali
Spelers: 2 - 4
Speelduur: 45 minuten
Leeftijd: 10+
Beschrijving: In dit bordspel begint iedere speler met een eigen lege fabriek. Bij de start van een ronde draait iedere speler met zijn ene hand een gedekte machinetegel open, waarna de spelers met hun andere hand zo snel mogelijk een gewenste machine moeten claimen. Een geclaimde machine plaats je in jouw fabriek, waar je de input- en outputpijpen ervan moet aansluiten. De input en output van deze machines bestaat uit virtuele producten in vier kleuren (bruin, geel, rood en blauw). Sommige machines produceren zwarte eindproducten. Van elke productkleur heb je bij de start van het spel één reservoir, waarop verscheidene machines kunnen worden aangesloten met behulp van pijpleidingsstukken. Het aanleggen en omleiden van pijpleidingen en reservoirs kost geld, het plaatsen van machines levert geld op. Hoe langer de productieketen (waarbij de output van de ene machine de input vormt voor de volgende), hoe meer geld je verdient. De speler met het meeste geld is de winnaar. 
Oordeel: Factory Fun is een intrigerend puzzelspel, waarbij alle spelers hun fabriekshal zo efficiënt mogelijk proberen in te richten. Het verkrijgen van de machines draait echter om snelheid. Deze luchtige toevoeging maakt er een vlot spel van, dat veel mensen zal aanspreken. Je wilt eigenlijk meteen een revanche om een betere fabriek te bouwen. De Nederlandse ontwerper weet opnieuw te verrassen met een origineel spelidee. Het spelmateriaal is duidelijk en functioneel. Een leuke bijkomstigheid is dat je meerdere exemplaren van het spel moeiteloos kunt koppelen, om het met een groter aantal spelers te kunnen spelen. 
8. Mr. Jack
Auteurs: Bruno Cathala & Ludovic Maublanc

Uitgever: Hurrican (distributie Hodin)
Spelers: 2
Speelduur: 30 minuten
Leeftijd: 9+
Beschrijving: Het bord van dit tweepersoonsspel toont de Londense wijk Whitechapel. De straatjes worden bevolkt door acht personen. Die vind je terug als tweezijdige speelfiguren (verdacht/onschuldig), op 8 alibikaarten en op 8 persoonkaarten. Het spel is een duel tussen Jack the Ripper en een detective. De ene speler trekt één alibikaart en houdt deze geheim voor de ander. Deze persoon is Jack. Zijn speler probeert hem uit de wijk te laten ontsnappen. De andere speler, de detective, probeert in 8 rondes Jack te vangen. In elke oneven ronde worden 4 personenkaarten omgedraaid. De spelers kiezen en spelen in een voorgeschreven volgorde deze personen uit. In de aansluitende even ronde volgen de overige 4 personenkaarten. Personen bewegen over het bord en beschikken over speciale eigenschappen. Met deze eigenschappen kun je bijv. elke tweede ronde een van de resterende alibikaarten bekijken, een andere lantaarnpaal aansteken of politieversperringen verplaatsen. Afhankelijk van de positie ten opzichte van lantaarnpalen en andere personen zijn de personen al dan niet zichtbaar. Na de beweging van de 4 personen moet de Jack-speler melden of Jack (on)zichtbaar is. Dit levert de detectivespeler vaak nuttige informatie op, waardoor hij sommige personen als onschuldig kan aanmerken. Tijdens het spel doven de meeste lantaarns, waardoor het lastiger wordt om deze informatie te verkrijgen.
Oordeel: Mr. Jack is een sfeervol en spannend tweepersoonsspel. Het begrip kat-en-muis-spel komt hier vol tot zijn recht. Jack probeert onzichtbaar te blijven, zodat hij eventueel uit de wijk kan ontsnappen. De detective probeert dit te frustreren en wil Jack zo snel mogelijk betrappen. Het is daarbij zaak om de speciale eigenschappen van de personen zo goed mogelijk in te zetten. De volgorde waarin deze personen gespeeld kunnen worden, is telkens anders. Daarom moeten de spelers goed inspelen op de veranderende situatie. Omdat beide partijen een ander ‘speelgevoel’ opleveren, verdient het aanbeveling om in het volgende potje de rollen te wisselen.
9. Pompen of Verzuipen
Auteur: Stefan Dorra

Uitgever: PS Games
Spelers: 3 - 5 
Speelduur: 30 minuten
Leeftijd: 10+
Beschrijving: Dit kaartspel bestaat uit een set van 60 biedkaarten (waarde 1-60), 24 waterstandkaartjes (2 sets van 1-12) en een aantal kaarten met zwembanden (de winstpunten). Aan het begin krijgt iedere speler 12 willekeurige biedkaarten en het bijpassende aantal zwembanden. Na de verdeling van de kaarten start het eerste potje. De bovenste twee waterstandkaarten worden omgedraaid, waarna alle spelers een gedekte biedkaart spelen en tegelijk omdraaien. Degene die de hoogste biedkaart heeft gespeeld, moet als eerste een waterstandkaart kiezen en deze open voor zich op tafel leggen. De speler met de op één na hoogste biedkaart neemt de tweede waterstandkaart. Daarna wordt bepaald wie de hoogste waterstandkaart voor zich op tafel heeft liggen. Deze speler moet een zwemband omdraaien, hetgeen een winstpunt kost. Aan het einde van een potje worden winstpunten verdeeld. Als je tussen de bedrijven door bent verdronken, krijg je één minpunt. De speler die aan het einde de laagste waterstand bezit, krijgt één pluspunt. Elke niet omgedraaide zwemband is ook een pluspunt waard. Na het eerste potje geven de spelers hun biedkaarten en de zwembanden aan de linker buurman. Vervolgens probeer je opnieuw 12 rondes het hoofd boven water te houden. Dit ritueel wordt nog een paar keer herhaald tot iedere speler één keer met elke set biedkaarten heeft gespeeld. Wie aan het einde de meeste punten heeft verzameld, is de winnaar.
Oordeel: Pompen of Verzuipen overgiet het grillige principe van blind bieden met een tactisch sausje. Iedereen speelt een keer met dezelfde kaarthand, waarvan men telkens het beste probeert te maken. In het begin is het nog even aftasten, maar na een paar rondes weet je wat iedereen heeft en kun je goed rekening houden met wat de anderen kunnen spelen. Dit maakt Pompen of Verzuipen tot een listig kaartspelletje. Het vlotte en toegankelijke spelverloop maakt dit spel geschikt voor een breed publiek 


Historie :: Nominaties 2007


Top